Expo
Siemen Van Gaubergen

Entitled (pizza) • UITGESTELD

Om de verdere verspreiding van het coronavirus tegen te gaan, annuleert STUK alle geplande voorstellingen, concerten en evenementen tot en met 19 april 2020. STUK volgt daarmee de maatregelen van de federale overheid. De opening van de expo van Siemen Van Gaubergen wordt dus uitgesteld - we houden je op de hoogte van de nieuwe openingsdatum.

Was je maar hier, Siemen Van Gaubergens werk voor Artefact : Alone Together, inspireerde Charlotte Boddaert, studente filosofie aan de KU Leuven, tot een prachtige tekst "Over corona-tijden, betekenis en wat kunst tot kunst maakt". Geniet van de integrale tekst hieronder.

WAS JE MAAR HIER
Over corona-tijden, betekenis en wat kunst tot kunst maakt

Zo ongeveer 2 weken voor de corona-crisis, van 13 februari tot 1 maart, vond in STUK in Leuven het kunstenfestival ‘ARTEFACT’ plaats. Siemen Van Gaubergen’s werk ‘was je maar hier’ was deel van de expo. Ik was er eerst nogal kritisch over, maar de wereld is sindsdien radicaal veranderd. Nu ik alleen op mijn kamertje zit en na elk supermarktbezoek mijn handen schrob tot ze gloeien, besef ik plots hoe de betekenis van een schijnbaar eenvoudige zin drastisch kan veranderen. Laat het nu net dat zijn waar
het kunstwerk om gaat.

WAS JE MAAR HIER
Boven het binnenplein van STUK hangen 3 zinnen: “was je maar hier. ik wou dat je hier was. je kan je hier wassen.” De witte neonletters zijn eenvoudig, klein, zelfs minimalistisch. De eerste zin “was je maar hier” hangt in het midden, waaronder links de zin “ik wou dat je hier was”, en rechts de zin “je kan je hier wassen”. Toegegeven, het werk sprak me niet meteen aan. Clichématige meningen als “is dat nu kunst”, of “dat zou ik ook kunnen”, waren de eerste reacties die me te binnenschoten. Hoewel ik meestal wel wat woorden op zak heb om zulke kritiek te nuanceren, merkte ik bij mezelf een soortgelijke eerste indruk op. Ik had toen niet de tijd er verder op door te denken.
Sindsdien zijn de tijden veranderd. Door de corona-crisis is ons land al dan niet in volledige lock-down en heeft ze zichzelf al dan niet gecoroneerd met een regering. Wie de maatregelen ernstig neemt bevindt zich thuis met heel wat tijd en tijden die tot koortsige kopzorgen leiden. De betekenis
van het werk van Van Gaubergen dringt nu pas echt tot me door.
Het gaat over de dubbelzinnigheid die in onze taal vervat zit en de betekenis die we aan bepaalde woorden toeschrijven. ‘Was je maar hier’ kan zowel ‘ik wou dat je hier was’, als ‘je kan je hier wassen’ betekenen. Van Gaubergen toont met zijn werk hoe we steeds met een bepaalde verwachting
een tekst lezen. Wanneer je de tweede zin leest, krijgt de eerste zin opeens een andere betekenis. Een eenvoudig idee, maar omdat het tot kunstwerk gemaakt is, zoveel meer dan dat.

IK WOU DAT JE HIER WAS
Dit jaar had Artefact als thema Alone Together. Thema’s als eenzaamheid en samenleven in een geglobaliseerde online-wereld kwamen in alle werken aan bod. Door zijn dubbelzinnige betekenis toont ‘was je maar hier’ de ambiguïteit die we ervaren bij afzondering of eenzaamheid. Je kan alleen zijn of je eenzaam voelen, dat zijn twee verschillende zaken. Daarbij gaan eenzaamheid en samenleving ook altijd samen. En dat samenleven is nu drastisch gewijzigd.
Ik wou dat je hier was. Verbleekt achter onze laptops, bezorgd om dierbaren: graag zien kunnen we voorlopig enkel vanop afstand. We voelen nu pas echt wat het betekent samen te leven of alleen te zijn. Een bitter besef, inzicht komt meestal te laat. We merken opeens hoe kostbaar sociaal contact is, hoe onze zorg om ouderen geen prioriteit bleek, hoe drukbezet, luxueus en werelds ons
neo-postmoderne leventje wel niet is.
Gelukkig is er de technologie, liever virtueel contact dan virale corona. Toch, de technologie verandert hoe we in contact staan met elkaar. Het geeft ons de illusie van gezelschap, zonder de eisen van een waarlijke vriendschap. Menselijke relaties zijn warrig, vragen tijd en toewijding, dat maakt ze net waardevol. Een chatgesprek dat snel weg te klikken valt, is niet hetzelfde als een hartverwarmend
gesprek met de nodige schouderklop of omhelzing. Ik wou dat je hier was. Corona toont ons het ware kroonjuweel van menselijk contact, en dat bevindt zich niet online.

JE MAG JE HIER WASSEN
Met de tweede betekenis van ‘was je maar hier’ wil Van Gaubergen op de meerduidigheid wijzen die in onze taal vervat zit. Maar die betekenis is nu ook veranderd.
Je mag je hier wassen. Het doet denken aan hygiëne, gezondheid, het lichaam, stromend water en reikende handen. Vandaag mogen we niet, maar moeten we met zulke zaken rekening houden. De betekenis die we nu aan die handelingen hechten, zal nog lang blijven nazinderen.
De hand sanitizers uitverkocht, latex-handschoenen en mondmaskers met uitsterven bedreigd, en in het ziekenhuis de plaatsen en testen beperkt. Voorlopig geldt nog: je kan naar hier komen. Je mag je hier wassen. Hoe bevoorrecht zijn we niet te leven in een welvarend land met een degelijke gezondheidszorg. De mogelijkheid medisch geholpen te worden, betekent zoveel, voor sommigen betekent het leven of dood. Laten we hopen dat deze crisis de draagcapaciteit niet overstijgt. Indien dat wel gebeurt zullen we niet meer mogen, maar niet meer kunnen. Op basis van wat zeggen we dan: jij mag, en jij mag niet?
Ongeacht hoe extreem de toestand wordt, hij doet ons stilstaan bij de betekenis die we aan bepaalde dingen hechten. Het toont dat vele dagdagelijkse gegevenheden geen garantie zijn. Van Gaubergen toont ons hoe betekenissen kunnen veranderen, of alleszins meer gewicht krijgen.

KUNST: WAT WE ZELF NIET VATTEN KUNNEN
Van Gaubergen heeft geen corona-tijden voorspeld, maar weet wel iets schijnbaar banaals tot kunstwerk te maken, waardoor we er anders naar gaan kijken. Dat is op zich al een kunst, maar er zit ook meer achter.
Vanuit studie uit de antropologie blijkt dat we classificeren en categoriseren om zo de wereld te begrijpen. Om de wanordelijke wereld te vatten denken we in hokjes. Echter, de grenzen die we daarbij trekken, zijn niet objectief hard te maken. Het zijn zwakke grensen, want man-made. Hokjesdenken is menselijk maar ook passé: het werkt niet altijd. Sommige zaken vallen niet zomaar in één hokje te steken. Een dubbelzinnige zin, een ingrijpende gebeurtenis, ze zijn ambigu, hebben een meervoudige betekenis. Laat het nu net die meerduidigheden zijn die deze grenzen overstijgen. Wat niet past is bron voor symbolen, rituelen, maar ook voor kunst.
Dat is wat ‘was je maar’ hier in essentie is: een ambiguïteit wordt een kunstobject. In het kunstwerk zitten meerdere betekenissen die je tegelijkertijd ervaart. Er wordt een boodschap meegedeeld op impliciete maar unieke wijze. Hierdoor kunnen we er ook zelf betekenis aan geven, in
verschillende contexten, in verschillende tijden. En in corona-tijden is Van Gaubergen’s werk daarom zo betekenisvol.

De corona-crisis is een niet te plaatsen gebeurtenis die ieder van ons treft. Juist nu, wanneer we nood hebben aan betekenisgeving, besef ik plots hoe eenvoudig maar des te waardevol kunst kan zijn. ‘Was je maar hier’ is misschien wel hét werk dat deze corona-tijden kan typeren.

In zijn praktijk onderzoekt kunstenaar Siemen Van Gaubergen de status van hedendaagse beelden en de manier waarop we ze waarnemen. Verhalen, feiten en weetjes vormen regelmatig de gelaagde achtergrond waartegen zijn beelden vorm krijgen.
In zijn solotentoonstelling in STUK presenteert hij een nieuw boek en zes nieuwe schilderijen die ons doen nadenken over symbolen van nationale identiteit, ontstaansmythen en auteurschap.

-Plumes blanches
-Crête rouge (bien formée)
-Pattes bleues (teint légèrement bleuâtre)

In 1889 bezochten de Italiaanse vorsten Umberto I en Margaretha de stad Napels. Tijdens dit bezoek nodigde het hof de toen beroemde pizzaiolo Raffaele Esposito uit om een maaltijd voor de vorsten te bereiden. Esposito bereidde drie pizza's. Een daarvan was gewijd aan de koningin, gemaakt met rode tomatensaus, witte mozzarella en groene basilicum verwijzend naar de nationale kleuren van de nieuw gevormde natie.

"...de gebroeders Brandi, in het midden van de Grote Depressie, wanhopig om meer zichtbaarheid te genereren voor hun pizzeria, besluiten om een "familie-mythe" in hun voordeel om te buigen. Ze vinden op de een of andere manier de naam van Camillo Galli, beslissen over een plausibele datum, en hebben een geloofwaardig (maar niet erg nauwkeurig) facsimile van het koninklijk zegel in rubber. Wat oud papier en een pen (ook hier een vergissing door geen vulpen te gebruiken), overdreven elegant script, en er wordt een vervalsing gemaakt."

In de 13e eeuw werd een nieuwe methode ontwikkeld in Fabriano, een welvarende stad die bekend staat om zijn hoogwaardige papierproductie. De nieuwe methode was watermerken en het toepassen van een identificerend beeld of patroon in papier. Het diende vooral als hulpmiddel om afmetingen te identificeren, de merken van de papierfabrieken kenbaar te maken en de kwaliteit van het papier te bepalen.

Siemen Van Gaubergen
°1991, Leuven, België

Siemen Van Gaubergen is een Belgisch kunstenaar die in zijn praktijk de status van hedendaagse beelden en de manier waarop we ze waarnemen onderzoekt. Verhalen, feiten, weetjes vormen regelmatig de gelaagde achtergrond waartegen zijn beelden vorm krijgen. In de creatie van zijn werk maakt hij gebruik van bestaande of eigen foto’s, videobeelden, instructiebladen, taal en grafische tekens. Het resultaat zijn veelal complexe beelden die vragen om bekeken en herbekeken, ontraadseld, te worden. Siemen Van Gaubergen behaalde een master beeldverhaal aan LUCA Brussel. Hij resideert sinds 2018 in de Cas-co studio’s.

Sinds najaar 2017 werken Cas-co en STUK samen aan een presentatieplatform voor beeldende kunstenaars verbonden aan Cas-co. STUKcafé biedt hierbij exporuimte aan Cas-co residenten (N+1 & STUDIO) die de bezoekers verrassen met beeldend werk uit de Cas-co Studio's.

wo 25 mrt 2020 19:00 - zo 24 mei 2020

Locatie

STUKcafé

Prijs

GRATIS

Bijkomende info

OPENINGSUREN

MA - VR 11:00 - 2:00
ZA - ZO 14:00 - 2:00

UITZONDERINGEN

1 MEI: 17:00 - 2:00
21 MEI: 19:00 - 2:00